پيش دبستاني و دبستان غير دولتي شهداي رهپويان وصال

آدرس : بلوار قدوسی غربی ، کوچه 21 ، بن بست اول سمت راست

تلفن : 36303018

مجتمع آموزشي غير دولتي دخترانه شهداي رهپويان وصال


راهکارهای افزایش عزت نفس و خودباوری در کودکان

* مشاور محترم : خانم عابدی

عزت نفس یعنی : احساس ارزشمند بودن که از طریق مجموعه افکار ، عواطف ، احساس ها و تجربه ها به دست می آید .

  • عزت نفس و خود باوری از کودکی ، توسط والدین و اطرافیان شکل می گیرد و ایجاد می شود . مثلا «اگر کودکی در محیط پر از ترس بزرگ شود ، یاد می گیرد بترسد » و یا « اگر در محیط پر از تشویق بزرگ شود ، می آموزد که اعتماد کند . »
  • عزت نفس کودکان از نوع ، نگرش و رفتاری که دیگران نسبت به او دارند ، می تواند شکل بگیرد . رفتارهایی چون طرد ، عدم محبت ، عدم توجه ، غفلت ، جدی نگرفتن ، توجه به نکات منفی ، گوش ندادن ، عدم احترام ، تحقیر ، تمسخر ، سرزنش ، تهدید ، مقایسه ، انتظار بیش از حد و بد رفتاری سبب کاهش عزت نفس در کودک می شود .
  • از طرف دیگر رفتارهایی چون پذیرش ، احترام ، محبت ، توجه ، جدی گرفتن ، احساس تعلق ، تشویق ، حمایت ، تحسین ، احساس ایمنی و انتظارات مناسب موجب افزایش عزت نفس در کودک می شود .

برای ایجاد عزت نفس در فرزندان بهتر است به آنها بیاموزیم که :

  1. هیچ انسانی شبیه دیگری نیست : هیچ کدام از انسان ها در طول تاریخ شبیه هم نبوده و نخواهند بود و به خود بگوید « هیچ کس شبیه من نیست ، من آنچه را که هستم دوست دارم و احساس خوبی نسبت به خودم دارم . »
  2. محدودیت ها و توانمندی های خود را بپذیرید : نقاط ضعف خود را بدون نگرانی و ناراحتی بپذیرید و از آنها احساس گناه و شرمساری نکنید . چون هیچ فردی نمی تواند انسانی کامل و به همه چیز دانا و به همه کاری توانا باشد و با آگاهی و پذیرش نقاط مثبت و ضعف خود احساس رضایت و خشنودی می کند .

راههای افزایش عزت نفس در کودکان :
برای افزایش عزت نفس باید احساس کفایت ، احساس مسئولیت ، احساس پذیرش و محبت و احساس رضایت از وضع جسمانی خود را در فرزندانمان ایجاد کنیم و برای ایحاد هر یک از احساس ها موارد زیر توصیه می شود :

  • انتظارات بیش از حد از انها نداشته باشیم .
  • توانایی های آنها را تشویق و تحسین کنیم .
  • کارها ، فعالیتها و عواطفشان را حمایت کنیم .
  • کمک کنیم عملکردشان را بهبود بخشیده و موفقیت را هر چند کوچک تجربه نمایند .
  • فرزندان را تشویق و حمایت کنیم که راههای مختلفی را برای حل مسأله تحربه کنند .

راههای ایجاد احساس مسئولیت در کودکان :

  • تشویق کنیم تا ارتباط سالم اجتماعی با دوستان و اطرافیان برقرار کنند .
  • فرصتهایی را فراهم کنیم تا تجارب ، توانایی ها و موفقیت هایشان را با هم در میان بگذارند .

راهکارهای ایجاد احساس پذیرش و محبت در کودکان :

  • از مقایسه او با دیگران بپرهیزیم و او را به عنوان یک فرد بی نظیر و منحصر به فرد نگاه کنیم .
  • بدون قید و شرط او را بپذیریم تا احساس پذیرش درونی را در او تقویت کنیم .
  • کمک کنیم تا خود را قبول داشته باشند و به خود اتقاد پیدا کنند و احساس ایمنی را در انها پرورش دهیم .
  • کودکان را به عنوان هدیه و نعمت الهی تلقی کرده و به آنها احترام بگذاریم .
  • کمک کنیم تا عواطف و محبت خودشان را به راحتی بروز دهند .

نشانه های افراد با خودباوری زیاد :

  • فرد مستقل عمل می کند و مسئولیت پذیر است .
  • نسبت به پیشرفت هایش افتخار می کند .
  • دامنه وسیعی از هیجان ها و احساس ها را نشان می دهد .
  • ناکامی را به راحتی تحمل می کند .
  • دیگران را به راحتی تحت تأثیر قرار می دهد .

نشانه های افراد با خود باوری کم :

  • توانمندی های خود را دست کم می گیرد و احساس درماندگی می کند .
  • به آسانی تحت تأثیر دیگران قرار می گیرد .
  • دامنه محدودی از احساسات و عواطف را نشان می دهد .
  • از موقعیت های جدید و تازه دوری می کندو بلافاصله بهانه جویی میکند و نا امید می شود .
  • در ضعف های خود دیگران را سرزنش می کند .

عوامل کاهش عزت نفس و خود باوری :

  • تأکید بیش از اندازه بر باید های خود
  • احساسات و عواطف خود را واقعی تصور کردن و بیم داشتن از انتقاد دیگران
  • زمینه های منفی خود را بزرگ دانستن و جنبه های مثبت را کم اهمیت تلقی کردن
  • برچسب زدن به خود با هر عملکرد ، برچسب زدن فرآیندی است که با سرزنش و ملامت همراه است .
  • داشتن اندیشه همه یا هیچ . با این تصور اگرفرد نتوانست فعالیتی را به درستی و کامل به نتیجه برساند ، خود را شکست خورده می داند .

والدین برای ایجاد عزت نفس در کودکان باید :

  • کودک شما انسان مستقلی است و احساسات خاصّ خودش را دارد . اجازه دهید احساس های خود را نشان دهد و حرف های خود را بزند . شما نیز به حرف های او گوش دهید . برای اینکه بداند شما با دقت به حرف هایش توجه کرده اید ، آنها را برایش بازگو کنید .
  • با کودکان خود یکدل و صمیمی باشید . در این صورت آنان در آینده افرادی مهربان و عاقل خواهند بود و می توانند با دیگران درست ارتباط برقرار کنند .
  • کودک خود را به سبب کارهای خوبی که انجام می دهد ، تشویق کنید . گاهی از والدین از ترس اینکه مبادا فرزندانشان خود خواه و لوس بار بیایند ، از تشویق آنها خود داری می کنند ، در صورتی که این طرز فکر غلط است . کودکان دوست دارند که روش انجام دادن صحیح کارها را یاد بگیرند و والدین با تشویق به موقع می توانند آنان را در این زمینه راهنمایی کنند .
  • به کودکانتان بگویید ، انان را همانطور که هستند ، دوست دارید . آنان را در آغوش بگیرید و بدانید که کودکان بیشتر به نحوه سخن گفتن شما توجه می کنند ، تا به کلمه هایی که به زبان می آورید ، پس با احترام و مهربانی با آنان سخن بگویید .
  • کودکان از الگوهای واقعی در زندگی درس می گیرند، بنابر این سعی کنید الگوی خوبی برای کودکان خود باشید. اگر در عمل سرمشق خوبی برای آنان باشید، از اینکه فقط برای آنان صحبت و امر و نهی کنید ، بسیار بهتر و اثر بخش تر است .
  • هنگام تنبیه کودک ، صفات ناخوشایند و زشت به او نسبت ندهید. برای مثال به جای اینکه به او بگویید : تو واقعا نادان هستی ، بگویید : از کاری که کردی خوشم نیامد .
  • فرزندان را در فعالیتهای سالم مثل ورزش ، نقاشی و ... شرکت دهید و خودتان نیز در اینگونه فعالیتها مشارکت کنید . به کودکتان بیاموزید که اجتماع از آنان چه انتظاری دارد ، اما آنان را مجبور نکنید تا مثل بزرگسالان رفتار کنند .